kharif-2026-agriculture-update: कृषी विभागाचा मोठा दणका! अनियमितता करणाऱ्या ७ कृषी सेवा केंद्रांचे परवाने कायमस्वरूपी रद्द

ठळक मुद्दा

३ केंद्रांवर निलंबनाची कारवाई; शेतकऱ्यांची फसवणूक करणाऱ्यांना कडक इशारा

भारतीय अलंकार न्यूज 24

नीलिमा शिंगणे जगड 

अकोला, दि. ३ : खरीप हंगामाच्या तोंडावर शेतकऱ्यांना बियाणे, खते व कीटकनाशकांच्या खरेदीत कोणतीही फसवणूक होऊ नये यासाठी कृषी विभागाने जिल्हाभर धडक तपासणी मोहीम राबविली. या मोहिमेदरम्यान गंभीर अनियमितता आढळलेल्या ७ कृषी सेवा केंद्रांचे परवाने कायमस्वरूपी रद्द करण्यात आले असून ३ केंद्रांचे परवाने निलंबित करण्यात आले आहेत. तसेच ६ केंद्रांना सक्त ताकीद देण्यात आली आहे.

या कारवाईमुळे नियमबाह्य पद्धतीने व्यवसाय करणाऱ्या कृषी केंद्रचालकांमध्ये मोठी खळबळ उडाली आहे.

"खरीप हंगामात बियाणे, खते किंवा कीटकनाशकांची विक्री करताना कोणत्याही प्रकारचा काळाबाजार, साठेबाजी किंवा बळजबरीने उत्पादनांची लिंकिंग खपवून घेतली जाणार नाही. शेतकऱ्यांची आर्थिक लुबाडणूक करणाऱ्यांची गय केली जाणार नाही."

— डॉ. मुरली इंगळे, जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी

या ७ कृषी केंद्रांचे परवाने कायमस्वरूपी रद्द

तपासणी व सुनावणी दरम्यान समाधानकारक स्पष्टीकरण न देऊ शकल्याने खालील कृषी सेवा केंद्रांवर कठोर कारवाई करण्यात आली आहे :

*राय कृषी सेवा केंद्र, बोर्डी (ता. अकोट)
*मोहन ट्रेडर्स, अकोली जहाँगीर
*महालक्ष्मी कृषी सेवा केंद्र, तळेगाव बु. (ता. तेल्हारा)
*शिवशक्ती ॲग्रोटेक, सस्ती (ता. पातूर)
*शेतकरी कृषी सेवा केंद्र, खानापूर रोड, पातूर
*बळीराजा कृषी सेवा केंद्र, वाडेगाव
*जगदंब अग्रो एजन्सीज अँड अग्रोटेक, बादलापूर

३ केंद्रांचे परवाने निलंबित

कृषी विभागाने खालील केंद्रांवर तात्पुरती निलंबनाची कारवाई केली आहे :

*आपलं ग्रोमर कृषी सेवा केंद्र, निंबा फाटा (ता. बाळापूर) – १ महिना
*शेतकरीपुत्र कृषी सेवा केंद्र, वारखेड (ता. तेल्हारा) – २ महिने
*मातोश्री कृषी सेवा केंद्र, कापशी रोड – १ महिना

तपासणीत काय आढळले?

कृषी अधिकारी (गुणनियंत्रण), तालुका कृषी अधिकारी कार्यालय आणि पंचायत समितीच्या अधिकाऱ्यांनी अचानक तपासणी केली. या मोहिमेत १६ कृषी केंद्रांमध्ये गंभीर त्रुटी आणि नियमभंग आढळून आले.

तपासणीत पुढील बाबी निदर्शनास आल्या :

*ई-पॉस (e-PoS) यंत्रातील साठा आणि प्रत्यक्ष दुकानातील साठा यामध्ये मोठी तफावत
*साठा फलक आणि दरफलक अद्ययावत नसणे
*शेतकऱ्यांना अधिकृत पक्की बिले न देणे
*बिले विहित नमुन्यात नसणे
*परवाना व नोंदणी प्रमाणपत्र ग्राहकांना दिसेल अशा ठिकाणी न लावणे

जिल्हास्तरीय सुनावणीत केंद्रचालकांकडून समाधानकारक खुलासा न मिळाल्याने ही कठोर कारवाई करण्यात आली.

शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा इशारा

कृषी विभागाने स्पष्ट केले आहे की जिल्ह्यात खरीप हंगामासाठी बियाणे व खतांचा पुरेसा साठा उपलब्ध आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी घाबरून जादा दराने खरेदी करू नये.

खरेदी करताना या गोष्टी लक्षात ठेवा

*खरेदीनंतर अधिकृत पक्के बिल घ्या
*बिलावर लॉट नंबर व बॅच नंबर तपासा
*नमूद केलेली किंमत योग्य आहे का ते पाहा
*नोंदणीकृत व नामांकित कंपन्यांच्या उत्पादनांनाच प्राधान्य द्या

तक्रार कुठे कराल?

जर कोणत्याही कृषी केंद्राकडून :

*जादा दराने विक्री
*खत-बियाण्यांचा काळाबाजार
*पक्के बिल देण्यास नकार
*जबरदस्तीने इतर उत्पादने खरेदी करण्यास भाग पाडणे

अशा प्रकारच्या तक्रारी असल्यास शेतकऱ्यांनी तात्काळ आपल्या तालुक्यातील पंचायत समिती किंवा तालुका कृषी अधिकारी कार्यालयातील तक्रार निवारण कक्षाशी संपर्क साधून लेखी तक्रार दाखल करावी, असे आवाहन कृषी विभागाने केले आहे.

ठळक मुद्दे

*७ कृषी सेवा केंद्रांचे परवाने कायमस्वरूपी रद्द
*३ केंद्रांचे परवाने १ ते २ महिन्यांसाठी निलंबित
*१६ केंद्रांमध्ये गंभीर अनियमितता उघड
*ई-पॉस साठा आणि प्रत्यक्ष साठ्यात तफावत
*पक्की बिले न देणे, दरफलक नसणे यांसारखे प्रकार समोर
*शेतकऱ्यांची फसवणूक करणाऱ्यांवर फौजदारी गुन्हे दाखल करण्याचा इशारा